اثربخشی برنامه‌های آموزش مهارت‌های زندگی بر تغییر نگرش نسبت به سوء مصرف مواد مخدر و سلامت روانشناختی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

.

چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی برنامه‌های آموزش مهارت‌های زندگی بر تغییر نگرش نسبت به سوء مصرف مواد مخدر و سلامت روان‌شناختی دانشجویان بود. جامعه­ی آماری پژوهش شامل کلیه دانشجویان دانشگاه خلیج فارس بوشهر در سال 98-1397 بود. نمونه‌ی پژوهش به روش تصادفی چندمرحله­ای از بین دانشکده‌ها و کلاس‌های موجود در دانشگاه خلیج فارس بوشهر انتخاب و در نهایت 60 نفر  که واجد ملاک­های ورود به گروه­ها بودند، گزینش شدند. این افراد به طور تصادفی به دو گروه (گروه آزمایش و گروه کنترل) اختصاص داده شدند. هر دو گروه ابزارهای پژوهش در مرحله پیش‌آزمون و پس‌آزمون را تکمیل نمودند. ابزار مورد استفاده شامل پرسشنامه نگرش‌سنج مواد مخدر و پرسشنامه سلامت عمومی بود. مداخله طی 8 جلسه 90 دقیقه‌ای به صورت گروهی برای دانشجویان گروه آزمایش اجرا شد. داده‌ها با استفاده از آزمون آماری مانکوا مورد تحلیل قرار گرفتند. نتایج نشان داد که برنامه‌های آموزش مهارت‌های زندگی در تغییر نگرش مثبت دانشجویان نسبت به مصرف مواد مخدر مؤثر بوده است. همچنین برنامه‌های آموزش مهارت‌های زندگی توانسته تا به صورت معنی‌داری سلامت روان‌شناختی دانشجویان را افزایش دهد. این یافته­ نشان می­دهد که آموزش مهارت­های زندگی می­تواند به عنوان یک رویکرد اثربخش در تغییر نگرش افراد به مواد مخدر و همچنین بهبود سلامت روان‌شناختی مورد استفاده‌ی متخصصان قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها


جوادی، فرزانه و حسین زاده، داوود (1395). تأثیر آموزش مهارت های زندگی بر سازگاری اجتماعی، تاب آوری و سلامت عمومی خانواده های معتادان شهر تهران. فصلنامه اطلاع رسانی، آموزشی و پژوهشی، سال دهم، 37 و 38، 14-9.

خبرگزاری ایسنا. (1390). مصاحبه با معاون کاهش تقاضا و توسعه مشارکت های مردمی ستاد مبارزه با مواد مخدر کشور، بابک دین پرست.

دائمی، حمیدرضا، سهرابی، فرامرز و مقیمی بارفروش، فاطمه (1388). تأثیر برنامه آموزشی ارتقاء مهارت های قاطعیت در تغییر نگرش دانشجویان دانشگاه های علامه طباطبایی و تهران نسبت به سوء مصرف مواد. فصلنامه اعتیادپژوهی، جلد 3، شماره 9، 100-67.

درروهی، محمدعلی (1384). بررسی مقایسه میانگین نمره اضطراب و افسردگی قبل و بعد از سم زدایی معتادان مراجعه کننده به کلینیک ترک اعتیاد بیمارستان بهاران. پایان نامه دکترای پزشکی، چاپ نشده، دانشگاه علوم پزشکی تهران.

رحیمیان بوگر، اسحق، طباطبایی، سید موسی، طوسی، جلیله (1393). نگرش نسبت به سوء مصرف مواد و پیامدهای آن: نقش پیش بین صفات شخصیت و عوامل جمعیت شناختی. مجله علوم پزشکی رازی، شماره 129، 50- 39.

سیدفاطمی، نعیمه، خوشنوای فومنی، فاطمه، بهبهانی، نسرین و حسینی، فاطمه (1387). نگرش جوانان نسبت به مصرف اکستازی. مجله دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران، دوره چهاردهم، شماره 34، 68-63.

طارمیان، فرهاد، بوالهری، جعفر، پیروی، حمید و قاضی طباطبائی، محمود (1386). شیوع مصرف مواد در میان دانشجویان شهر تهران. مجله روانپزشکی و روانشناسی بالینی ایران، سال 13، شماره 4، 342-335.

فرمانی، فلامرز، معاضدیان، آمنه، حسینی­المدنی، سیدعلی و بهرامی، هادی (1390). اثربخشی آموزش مهارتهای زندگی در ترک سوء­مصرف مواد و عدم گرایش مجدد به آن در زندانیان مرد ندامتگاه کرج. سومین کنگره سراسری پژوهش­های روان­شناسی بالینی، تهران.

کاکیا، لیدا (1389). اثربخشی آموزش مهارت­های اجتماعی بر کاهش اعتیادپذیری در دانش­آموزان دختر مقطع پیش دانشگاهی شهر تهران. فصلنامه علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی لرستان، دوره 12، شماره 3، 36-31.

محمودی، مریم، زهراکار، کیانوش و شعبانی، حسن (1392). اثربخشی آموزش مهارت های زندگی بر بهبود کیفیت زندگی دانشجویان. فصلنامه روان شناسی تحولی، سال 10، شماره 37، 79-71.

 

 

Botvin, G.  J., & Griffin, K.W.  (2005). School- based program in lowinson substance abuse:  a comprehensive textbook.  4th edition.  Philadelphia: Lippincott William & Wilkins.

Botvin, G. J., Griffin, K. W., & Nichols, T. D. (2006). Preventing youth violence and delinquency through a universal school-based prevention approach. Prevention science, 7(4), 403-408.

Botvin, G.J. & Kantor, L.W. (2000). Preventing alcohol and tobacco use through life skills treaning. Journal of the National Institute on Alcohol Abuse and Alcoholism. Alcohol research & health, 24, 250- 257.

Everly Jr, G. S., & Lating, J. M. (2012). A clinical guide to the treatment of the human stress response. Springer Science & Business Media.

Forneris, T., Danish, S. J., & Scott, D. L. (2007). Setting Goals, Solving Problems, and Seeking Social Support: developing adolescents' abilities through a life skills program. Adolescence, 42(165), 103.

Homish, G. G., Leonard, K. E., & Cornelius, J. R. (2008). Illicit drug use and marital satisfaction. Addictive behaviors, 33(2), 279-291.

Jahromi, L., Mokri, A., & Ekhtyari, H. (2009). Cardiovascular complications of opioid abuse. J Addict, 7, 69-78.

Smith, T. A., Genry, L. S., & Ketring, S. A. (2005). Evaluating a youth leadership life skills development program. Journal of extension.

Zollinger, T. W., Saywell, R. M., Muegge, C. M., Wooldridge, J. S., Cummings, S. F., & Caine, V. A. (2003). Impact of the life skills training curriculum on middle school students' tobacco use in Marion County, Indiana, 1997–2000. Journal of School Health, 73(9), 338-346.